\u00d3li M. Lassen<\/p>\n\n\n\n
\u00cd longri t\u00ed\u00f0 hevur Su\u00f0uroyatunnilin veri\u00f0 ein politiskur og tj\u00f3\u00f0skaparligur dreymur \u2013 eitt risast\u00f3rt stig, i\u00f0 endiliga skal kn\u00fdta landi\u00f0 saman og tryggja Su\u00f0uroynni somu menningarm\u00f8guleikar sum restini av landinum.<\/p>\n\n\n\n
Men dreymurin hevur alt\u00ed\u00f0 stranda\u00f0 \u00e1 somu for\u00f0ing, nevniliga tann ovurst\u00f3ri kostna\u00f0urin, sum h\u00f3ttir vi\u00f0 at leggja f\u00f8royska landsh\u00fasarhaldi\u00f0 undir eitt \u00f3mennisjaligt tr\u00fdst.<\/p>\n\n\n\n
Men hvat um loysnin ikki finst \u00ed vanligum landskassaf\u00edgging, l\u00e1nt\u00f8ku ella br\u00fakaragj\u00f8ldum? Hvat um lykilin til f\u00edggingina skal finnast \u00ed t\u00ed broytta geopolitiska landslagnum \u00ed Nor\u00f0uratlantshavi, har F\u00f8roya strategiska sta\u00f0seting gerst alsamt meira t\u00fddningarmikil fyri vesturheimin?<\/p>\n\n\n\n
Ein n\u00fdggj hugsan er at kanna m\u00f8guleikan fyri eini n\u00fdskapandi f\u00edggingarleisti: At lata NATO og Danmark vera vi\u00f0 til at f\u00edggja Su\u00f0uroyatunnilin sum ein part av eini st\u00f8rri trygdarpolitiskari \u00edl\u00f8gu \u00ed F\u00f8royum.<\/p>\n\n\n\n
NATO og Danmark s\u00edggja longu F\u00f8royar sum ein strategiskan lykil. Danmark hevur \u00ed 2025 kunngj\u00f8rt at 14,6 milliardir DKK skulu n\u00fdtast til arktiska trygd, inklusiv samstarv vi\u00f0 F\u00f8royar um eftirlit.<\/p>\n\n\n\n
Ein flotast\u00f8\u00f0 hev\u00f0i veri gott fundament hj\u00e1 NATO \u00ed GIFUK-\u00f8kinum, har eftirlit vi\u00f0 russiskum aktiviteti er avgerandi. GIFUK: Gr\u00f8nland, \u00cdsland, F\u00f8royar og Bretland. – Vi\u00f0merking: (Hetta skriva\u00f0i eg um fyri mongum \u00e1rum s\u00ed\u00f0ani). <\/p>\n\n\n\n
Radarar \u00e1 Sornfelli, sum longu hevur s\u00f8guliga NATO-tilkn\u00fdti\u00f0, kundu uppfylt blindu punktini millum F\u00f8royar, Noreg, \u00cdsland og Bretland. Ein radari \u00e1 Sornfelli saman vi\u00f0 flotast\u00f8\u00f0 \u00e1 havn V\u00e1gsfj\u00f8r\u00f0i er st\u00f3rt frambrot fyri verjusamgonguna.<\/p>\n\n\n\n
Kjarnin \u00ed hugsanini: Ein strategisk \u00edl\u00f8ga. Hugskoti\u00f0 er \u00ed s\u00ednum eindfaldleika, at F\u00f8royar bj\u00f3\u00f0a NATO og Danmark eitt v\u00ed\u00f0ka\u00f0 trygdarpolitiskt samstarv, sum kundi fevnt um dagf\u00f8rdar og n\u00fdggjar herna\u00f0arst\u00f8\u00f0ir ella eftirlits\u00fatger\u00f0. Sum afturgjald fyri hetta strategiska \u00edkast til felags verjuna \u00ed Nor\u00f0uratlantshavi, kundu partar av \u00fatrei\u00f0slunum til Su\u00f0uroyatunnilin veri\u00f0 f\u00edggja\u00f0ar gj\u00f8gnum danskar verjuj\u00e1ttanir ella ennt\u00e1 NATO-grunnar.<\/p>\n\n\n\n
Hetta er ikki ein spurningur um at “selja” land, men um at vi\u00f0urkenna, at F\u00f8royar longu eru ein partur av verjusamgonguni gj\u00f8gnum R\u00edkisfelagsskapin.<\/p>\n\n\n\n
\u00cd eini t\u00ed\u00f0, har \u00e1hugin fyri Arktis veksur, og Russland v\u00edsir s\u00ednar musklar, er ein trygg og v\u00e6l \u00fatbygd logistikk \u00ed F\u00f8royum av alst\u00f3rum t\u00fddningi fyri NATO. Ein tunnil til Su\u00f0uroyar vil ikki bert binda F\u00f8royar saman, men eisini skapa eitt meira robust og atkomuligt \u00f8ki fyri m\u00f8guligar framt\u00ed\u00f0ar verjuuppg\u00e1vur, t.d. vi\u00f0 at tryggja betri atgongd til eina dj\u00fapa og v\u00e6l verda havn sum V\u00e1gsfj\u00f8r\u00f0.<\/p>\n\n\n\n
<\/p>\n\n\n\n
F\u00edggjarlig loysn:<\/strong> Hetta kundi loyst tann f\u00edggjarliga gordiska kn\u00fatin, sum hevur for\u00f0a\u00f0 fyri verk\u00e6tlanini higartil. Tunnilin kundi veri\u00f0 bygdur skj\u00f3tari og vi\u00f0 minni f\u00edggjarligum v\u00e1\u00f0a fyri f\u00f8royska samfelagi\u00f0.<\/p>\n\n\n\n Su\u00f0uroyartunnilin, sum er mettur at kosta millum 5 og \u00ed ringasta f\u00f8ri\u00f0 10 milliardir kr\u00f3nur, so er t\u00ed\u00f0in komin at hugsa n\u00fdskapandi um f\u00edgging og samstarv. <\/p>\n\n\n\n Ein m\u00f8gulig loysn kundi veri\u00f0 at bj\u00f3\u00f0a NATO og Danmark at stovna eina flotast\u00f8\u00f0 \u00ed landinum fyri eitt \u00e1rligt gjald upp\u00e1 200 milli\u00f3nir kr\u00f3nur um \u00ed 30 \u00e1r, og eina radarst\u00f8\u00f0 \u00e1 Sornfelli fyri 100 milli\u00f3nir kr\u00f3nur um \u00e1ri\u00f0 \u00ed sama t\u00ed\u00f0arskei\u00f0i. Hetta ikki bert f\u00edggjar tunnilin, men styrkir eisini okkara trygd og frambur\u00f0i, me\u00f0an ta\u00f0 gagnar NATO og Danmark \u00ed teirra strategisku \u00e1hugam\u00e1lum.<\/p>\n\n\n\n Leigugj\u00f8ldini fr\u00e1 NATO\/Danmark kunnu geva eitt stabilt \u00edskoyti\u00f0 til F\u00f8royska samfelagi\u00f0. Yvir 30 \u00e1r gevur flotast\u00f8\u00f0in 6 milliardir kr\u00f3nur og radarst\u00f8\u00f0in 3 milliardir, tilsamans 9 milliardir \u2013 n\u00f3g miki\u00f0 til at f\u00edggja tunnilsverk\u00e6tlanini uttan at \u00f8kja skattatr\u00fdst og avgj\u00f8ld, n\u00fa skal landi\u00f0 bert f\u00edggja \u00e1rligan rakstur av tunnilinum, og vi\u00f0 br\u00fakaragj\u00f8ldum \u00e1 fer\u00f0sluna, kann hugsast at \u00e1rliga \u00edskoyti\u00f0 fr\u00e1 landinum til rakstur ver\u00f0ur sera l\u00e1gt.<\/p>\n\n\n\n Styrkt st\u00f8\u00f0a \u00ed R\u00edkisfelagsskapinum: Vi\u00f0 at taka eitt proaktivt stig og bj\u00f3\u00f0a eina strategiska loysn, kundu F\u00f8royar styrkt s\u00edna st\u00f8\u00f0u sum ein vi\u00f0komandi og \u00e1byrgdarfullur partur av R\u00edkisfelagsskapinum og vesturheiminum. Vit gerast ein veitari av trygd, heldur enn bert ein m\u00f3ttakari.<\/p>\n\n\n\n Undirst\u00f8\u00f0ukervi sum trygd: Ein trygg farlei\u00f0 til Su\u00f0uroyar er ikki bara ein fyrimunur fyri f\u00f8royingar. \u00cd eini kreppust\u00f8\u00f0u kann ta\u00f0 vera avgerandi at hava fleiri atkomuligar og tryggar havnir og eitt v\u00e6l \u00fatbygt veganet, i\u00f0 kann flyta f\u00f3lk og tilfar skj\u00f3tt.<\/p>\n\n\n\n Avbj\u00f3\u00f0ingar og m\u00f3targumentir: Sj\u00e1lvandi er ein sl\u00edk hugsan ikki uttan avbj\u00f3\u00f0ingar. Ein v\u00ed\u00f0ka\u00f0 herna\u00f0arlig n\u00e6rvera kann vera eitt kenslubori\u00f0 evni \u00ed F\u00f8royum, har n\u00f3gv ynskja at s\u00edggja oyggjarnar sum eitt demilitarisera\u00f0 fri\u00f0ar\u00f8ki.<\/p>\n\n\n\n Fullveldisspurningurin: Kritikarar vildu f\u00f8rt fram, at hetta kn\u00fdtir F\u00f8royar enn t\u00e6ttari at Danmark og NATO og harvi\u00f0 minkar um r\u00fami\u00f0 fyri einum sj\u00e1lvst\u00f8\u00f0ugum uttanr\u00edkispolitikki.<\/p>\n\n\n\n Politisk \u00f3semja: Ein sl\u00edk avger\u00f0 vildi kravt brei\u00f0a politiska semju, sum kann vera torf\u00f8r at r\u00f8kka \u00ed einum so t\u00fddningarmiklum og prinsipellum m\u00e1li.<\/p>\n\n\n\n Altj\u00f3\u00f0a avlei\u00f0ingar: Ein sj\u00f3nligari herna\u00f0arlig st\u00f8\u00f0a \u00ed F\u00f8royum kundi elvt til reakti\u00f3nir fr\u00e1 londum sum Russlandi og Kina, sum fylgja v\u00e6l vi\u00f0 \u00ed \u00f8llum strategiskum broytingum \u00ed Arktis.<\/p>\n\n\n\n Ni\u00f0urst\u00f8\u00f0a: Eitt kjak er ney\u00f0ugt. Hugsanin um at f\u00edggja Su\u00f0uroyatunnilin gj\u00f8gnum eitt trygdarpolitiskt samstarv er uttan iva radikal og krevur eina n\u00fdggja tilgongd til, hvussu vit s\u00edggja leiklut F\u00f8roya \u00ed heiminum.<\/p>\n\n\n\n Ta\u00f0 er ein avger\u00f0, har vit noy\u00f0ast at viga tj\u00f3\u00f0skaparligar dreymar um undirst\u00f8\u00f0ukervi upp \u00edm\u00f3ti uttanr\u00edkis- og trygdarpolitiskum prinsippum.<\/p>\n\n\n\n Men \u00ed einum heimi \u00ed st\u00f3rari broyting er ta\u00f0 kanska j\u00fast ney\u00f0ugt at hugsa \u00fat um vanligu karmarnar. Spurningurin er ikki longur bert, um vit hava r\u00e1\u00f0 til tunnilin, men eisini hvussu vit kunnu skapa n\u00fdggjar, strategiskar fyrimunir fyri F\u00f8royar.<\/p>\n\n\n\n T\u00ed\u00f0in er kanska komin til at taka eitt seri\u00f8st og opi\u00f0 kjak um, hv\u00f8nn pr\u00eds vit eru til rei\u00f0ar at rinda fyri at binda tj\u00f3\u00f0ina saman \u2013 ikki bara \u00ed kr\u00f3num og oyrum, men eisini \u00ed okkara leikluti \u00e1 altj\u00f3\u00f0a pallinum.<\/p>\n\n\n\n Tilgj\u00f8rd mynd: fr\u00e1 Copilot AI <\/sub><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Me\u00f0an politiska skipanin leitar eftir f\u00edggjarligum loysnum til tj\u00f3\u00f0ardreymin um ein tunnil til Su\u00f0uroyar, kundi ein n\u00fdskapandi og djarvur m\u00f8guleiki ligi\u00f0 \u00ed at samantvinna \u00edl\u00f8guna vi\u00f0 altj\u00f3\u00f0a trygdarpolitikk og strategiska…<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":12108,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"content-type":"","_lmt_disableupdate":"","_lmt_disable":"","footnotes":""},"categories":[131,23,110],"tags":[],"class_list":["post-12106","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-folk-og-samfelag","category-innovation","category-politikkur"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/24fo.news\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12106","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/24fo.news\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/24fo.news\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/24fo.news\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/24fo.news\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=12106"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/24fo.news\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12106\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":12111,"href":"https:\/\/24fo.news\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12106\/revisions\/12111"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/24fo.news\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/12108"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/24fo.news\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=12106"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/24fo.news\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=12106"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/24fo.news\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=12106"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}