G\u00f3\u00f0u \u00e1hoyrarar!<\/p>\n\n\n\n
Eg vil byrja hesa r\u00f8\u00f0u vi\u00f0 at takka fyri ta\u00f0 \u00e1lit, i\u00f0 m\u00e6r er v\u00edst vi\u00f0 ta\u00f0, at eg eri bi\u00f0in um at flyta fram r\u00f8\u00f0u her \u00ed dag.
T\u00ed\u00f0in rennur sum streym \u00ed \u00e1, syngja vit \u00ed kenda s\u00e1mlinum eftir Frederik Petersen. J\u00fa, t\u00ed\u00f0in kemur og fer. \u00cd 1. M\u00f3s. 8,22 lesa vit: Me\u00f0an j\u00f8r\u00f0in stendur, skal s\u00e1\u00f0t\u00ed\u00f0 og heystingart\u00ed\u00f0, frost og hiti, summar og vetur, dagur og n\u00e1tt ikki svitast.\u00ab <\/p>\n\n\n\n
\u00c1rst\u00ed\u00f0irnar eru grundkor hj\u00e1 okkum menniskjum. Og vit mugu \u00e1sanna, at hesar \u00e1rsins t\u00ed\u00f0ir seta s\u00edn d\u00e1m \u00e1 okkara tilveru. T\u00ed\u00f0in rennur. Men hvussu hugsar t\u00fa um t\u00ed\u00f0ina? Er t\u00ed\u00f0in naka\u00f0 sum kemur ella naka\u00f0 sum fer? Naka\u00f0 t\u00fa missir ella eina g\u00e1vu t\u00fa f\u00e6rt? Eg royni at venja meg vi\u00f0 at hugsa um t\u00ed\u00f0ina sum eina g\u00e1vu. \u00cd dag havi eg fingi\u00f0 ein n\u00fdggjan dag at liva, og ta\u00f0 vil eg fegnast um.<\/p>\n\n\n\n
\u00cd dag fagna vit v\u00e1rinum og bj\u00f3\u00f0a t\u00ed v\u00e6lkomi\u00f0. T\u00e6r myrku og longu n\u00e6turnar styttast n\u00fa av \u00e1lvara, og dagarnir gerast longri. Ein dagin gekk eg og hugdi efter teimum fyrstu flytifuglunum sum v\u00f3ru komnir. T\u00e1 kom eg at tosa vi\u00f0 ein eldri mann. Vit tosa\u00f0u um v\u00e1ri\u00f0 og at n\u00fa gekk m\u00f3ti lj\u00f3sari t\u00ed\u00f0um. T\u00e1 seg\u00f0i hann vi\u00f0 meg, at av teimum 12 m\u00e1na\u00f0unum \u00ed \u00e1rinum, d\u00e1mdi honum best februar – t\u00ed t\u00e1 s\u00e6st at ta\u00f0 veruliga gongur fr\u00e1 myrkur til lj\u00f3s- ja, m\u00f3ti lj\u00f3sari t\u00ed\u00f0um. Eg hev\u00f0i neyvan sj\u00e1lvur valt februar sum m\u00edn yndism\u00e1na\u00f0, men eg m\u00e1 geva manninum r\u00e6tt. Vit eru n\u00fa komin gj\u00f8gnum ta myrku t\u00ed\u00f0ina og lj\u00f3si\u00f0 vinnur \u00e1 myrkinum. N\u00e1tt\u00faran vaknar \u00far vetrardvala, og byrja vit av \u00e1lvara at s\u00edggja lj\u00f3s fyri framman. T\u00f3 kann ta\u00f0 framvegis vera regn, vindur ella kavi, so man skal hugsa seg um \u00e1\u00f0renn man skiftir til summardekk. <\/p>\n\n\n\n
\u00c1 Gr\u00e6karismessu syngja vit: Tjaldur, ver v\u00e6lkomi\u00f0 til okkum heim, fr\u00e1 \u00f3kendum, fjarskotnum londum! T\u00fa bert okkum bo\u00f0 um ein lj\u00f3sari dag, at n\u00fa er br\u00e1tt summar \u00ed hondum. <\/p>\n\n\n\n
Tjaldri\u00f0, tj\u00f3\u00f0fuglur okkara, ber bo\u00f0 um, at v\u00e1ri\u00f0 er komi\u00f0. Tjaldri\u00f0 er hj\u00e1 okkum F\u00f8royungum ein \u00edmynd av v\u00e1rinum og lj\u00f3sinum, sum basir myrkrinum. Vi\u00f0 v\u00e1ri og lj\u00f3si kemur v\u00f3n, og \u00e1 Gr\u00e6karismessu kunnu vit siga, at vit ganga \u00edm\u00f3ti lj\u00f3sari t\u00ed\u00f0um. Av \u00f8llum hei\u00f0afuglum okkara kemur tjaldri\u00f0 fyrst \u2013 men fleiri og fleiri tj\u00f8ldur eru vor\u00f0in so heimk\u00e6r, at tey eru her alt \u00e1ri\u00f0. Onkur borgarstj\u00f3ri vildi kanska sagt, at tey v\u00f3ru vor\u00f0in meiratj\u00f3veldissinna\u00f0i. \u00cd hvussu er koma tj\u00f8ldrini fyrr og fyrr og fleiri og fleiri vera ver\u00f0andi hj\u00e1 okkum alt \u00e1ri\u00f0. Sum oftast s\u00edggi eg fyrsta tjaldri\u00f0 1. januar og ongant\u00ed\u00f0 havi eg s\u00e6\u00f0 so n\u00f3gv \u00e1 vetri sum \u00ed \u00e1r. B\u00e6\u00f0i her \u00e1 Sk\u00e1lafj\u00f8r\u00f0inum, vi\u00f0 Streymin og a\u00f0rasta\u00f0ni. \u00c1 vetri eru tj\u00f8ldrini kvirr, men t\u00e1 fyrsta klippi\u00f0 hoyrist, so kennist ta\u00f0 sum v\u00e1r\u00ed\u00f0 er \u00e1 veg og ein heit og fj\u00e1lg kensla fer gj\u00f8gnum allan kroppin. Fyrsta klippi\u00f0 hoyrdi eg \u00ed \u00e1r \u00e1 Sandi \u00ed februar, me\u00f0an v\u00e1r og vetur bardust um valdi\u00f0 \u2013 ella skuldi man siga tobbast um valdi\u00f0 – og tann bardagin er ikki av enn. Men hv\u00ed er ta\u00f0 j\u00fast tjaldri\u00f0 vit fagna og ikki likkuna, sp\u00f3gvan, staran ella ein annan fugl? <\/p>\n\n\n\n
Ein ors\u00f8k er, at tjaldri\u00f0 er ein sera vanligur fuglur \u00ed F\u00f8royum. 1000v\u00eds av p\u00f8rum rei\u00f0rast her \u00e1 landi\u00f0, ja, fleiri p\u00f8r fyri hv\u00f8nn ferkilometur. Vit skulu sostatt ikki ganga leingi \u00ed haganum \u00e1\u00f0renn vit s\u00edggja ella hoyra eitt tjaldur \u00e1 sumri. Umframt at tjaldri\u00f0 er ein vanligur fuglur, so er ta\u00f0 eisini sera vakurt \u00e1 at l\u00edta. Svartur og hv\u00edtur vi\u00f0 rey\u00f0um nevi\u00f0 og lj\u00f3sarey\u00f0um beinum – ta\u00f0 er avgj\u00f8rt ein av vakrastu fuglunum her \u00e1 landi\u00f0. <\/p>\n\n\n\n
Men tjaldri\u00f0 hevur ta\u00f0 fram um n\u00f3gvar a\u00f0rar fuglar, at hann verjir s\u00edtt b\u00fa\u00f8ki v\u00e6l m\u00f3ti r\u00e1nsfuglum – og hetta f\u00e1a a\u00f0rir hei\u00f0afuglar \u00e1g\u00f3\u00f0an av. T\u00e1 kr\u00e1ka, ravnur ella kj\u00f3gvi koma framvi\u00f0, so kemur tjaldri\u00f0 beinanvegin og jagstrar fuglarnar burtur, i\u00f0 vilja rana rei\u00f0ri\u00f0. Hetta ger eisini, at n\u00f3gvur hei\u00f0afuglur fegin rei\u00f0rast n\u00e6rhendis tjaldrinum, t\u00ed har er tryggleiki og verja at f\u00e1a hj\u00e1 teimum veikaru fuglunum. Hetta hevur N\u00f3lsoyar P\u00e1ll yrkt um \u00ed fuglakv\u00e6\u00f0num yngra, har ni\u00f0urlagi\u00f0 lj\u00f3\u00f0ar so: Fuglin \u00ed fj\u00f8runi, vi\u00f0 s\u00ednum nevi rey\u00f0a mangt eitt d\u00fdr og h\u00f8viskan fugl, hevur hann greitt fr\u00e1 dey\u00f0a. Fuglin \u00ed fj\u00f8runi. <\/p>\n\n\n\n
Sostatt kann tjaldri\u00f0 eisini vera ein fyrimynd hj\u00e1 okkum. Vit mugu verja n\u00e1tt\u00faruna. Ikki solei\u00f0is at vit skulu skj\u00f3ta allan r\u00e1nsfugl ella burturbeina eina og hv\u00f8rja h\u00f3ttan m\u00f3ti \u00e1v\u00edsum fuglasl\u00f8gum. Ta\u00f0 skal n\u00e1tt\u00faran sj\u00e1lv kl\u00e1ra. R\u00e1nsfuglar eru t\u00fd\u00f0andi partur av okkara n\u00e1tt\u00faru og sp\u00e6la ein t\u00fd\u00f0andi leiklut \u00ed vistskipanini. Javnv\u00e1gina millum r\u00e1nsfugl og anna\u00f0 fugl finnur n\u00e1tt\u00faran best \u00fatav sj\u00e1lv. Uppg\u00e1va okkara er at verja n\u00e1tt\u00faruna og hennara margfeldni. Og ta\u00f0 er j\u00fast eitt margfeldni vit uppliva, t\u00e1 b\u00e6\u00f0i sk\u00fagvur, kj\u00f3gvi, ravnur, kr\u00e1ka, smyril, stari, hei\u00f0afuglur og sj\u00f3fuglur kunnu st\u00f8\u00f0ast \u00ed okkara landi.<\/p>\n\n\n\n
T\u00f3 kunnu vit eisini gera n\u00f3gv fyri at b\u00f8ta um st\u00f8\u00f0una \u00ed okkara n\u00e1tt\u00faru. Land og kommuna kunnu gera n\u00f3gv fyri at verja n\u00e1tt\u00faruna, so b\u00e6\u00f0i menniskju og n\u00e1tt\u00fara tr\u00edvast. N\u00e1tt\u00faruperlur mugu ganga leysar av st\u00f3rum byggiverk\u00e6tlanum, v\u00e1tlendi og m\u00fdrar mugu vir\u00f0ast og verjast, h\u00f3ast tey ikki geva f\u00edggjarliga innt\u00f8ku og fer\u00f0sla \u00ed vi\u00f0kvomum \u00f8kjum m\u00e1 skipast vi\u00f0 at gera g\u00f8tur hj\u00e1 f\u00f3lki at ganga eftir \u2013 Toftavatn er eitt gott d\u00f8mi um hetta. Vi\u00f0 fyriliti og skinsemi er pl\u00e1ss fyri b\u00e6\u00f0i f\u00f3lki og r\u00edkari n\u00e1tt\u00faru her \u00e1 landi. Men hetta krevur vitan um n\u00e1tt\u00faruna. Vit mugu fara \u00fat \u00ed n\u00e1tt\u00faruna. Uppliva fuglar og dj\u00f3r. L\u00e6ra um tey. T\u00ed vitan um n\u00e1tt\u00faruna skapar k\u00e6rleika til hennara og eru vit g\u00f3\u00f0 vi\u00f0 n\u00e1tt\u00faruna vilja vit eisini verja hana. M\u00edn v\u00f3n er, at vit br\u00faka n\u00e1tt\u00faruna. Lat teg bertaka av bringurey\u00f0anum \u00ed urtagar\u00f0inum, sum kann koma heilt n\u00e6r at t\u00e1 t\u00fa fert at grava. Gev g\u00e6tur eftir t\u00ed l\u00f8gna l\u00e1tinum fr\u00e1 \u00e6\u00f0ublikinum, sum reypar fyri b\u00f8guni og toyggir seg, flaksar og n\u00e6rum dansar, fyri at b\u00f8gan skal varnast hann. Lurta eftir ravnagorrinum \u00ed fj\u00f8llunum, t\u00e1 ravnarnir kappast um b\u00fapl\u00e1ssini og teir gomlu ravnarnar reka ungarnar fr\u00e1 \u00ed fj\u00f8r burtur, so teir kunnu rei\u00f0rast av n\u00fdggjum. Kanska t\u00fa s\u00e6rt k\u00f3pin, sum s\u00f3lar s\u00e6r \u00e1 skerinum ella haruna, sum fjalir seg millum lyngin vi\u00f0 Toftavatn? Hv\u00f8r veit? Kanska t\u00fa ennt\u00e1 finnur ein heilt sj\u00e1ldsaman fugl, sum ikki er skr\u00e1settur \u00ed F\u00f8royum \u00e1\u00f0ur? N\u00e1tt\u00faran vaknar n\u00fa \u00far vetrardvala og bj\u00f3\u00f0ar okkum \u00e1 vitjan. Burtur fr\u00e1 larmi, skermum, kr\u00f8vum og st\u00faran \u2013 uttan at ta\u00f0 kostar eitt klovi\u00f0 oyra. Bj\u00f3\u00f0ar okkum at liva og uppliva eina l\u00f8tu, sum bert er til beint n\u00fa og aldri kemur aftur. Tekur t\u00fa av innbj\u00f3\u00f0ingini? <\/p>\n\n\n\n
Gr\u00e6karismessa ver\u00f0ur hildin til minnis um p\u00e1va Gregorius ella Gr\u00e6karis hin Mikla. Hann gj\u00f8rdist p\u00e1vi \u00ed \u00e1r 590, og doy\u00f0i hann tann 12. mars \u00e1r 604, og var\u00f0 hann sk\u00fdrdur halgimenni stutt eftir. Gr\u00e6karis var v\u00e6l umt\u00f3ktur andaligur lei\u00f0ari. Hann var m.a. kendur fyri fyri s\u00edtt v\u00e6lgerandi arbei\u00f0i millum fl\u00f3ttaf\u00f3lk og f\u00e1t\u00f8k \u00ed R\u00f3m. Hann hev\u00f0i samkenslu vi\u00f0 tey og skipa\u00f0i fyri, at tey f\u00e1t\u00e6ku fingu mat og hj\u00e1lp. Ta\u00f0 sigst, at hann settist ikki til bor\u00f0s, fyrr enn tey f\u00e1t\u00e6ku h\u00f8vdu fingi\u00f0 f\u00f8\u00f0i. Vi\u00f0 hesum ger\u00f0um vann hann hj\u00f8rtuni hj\u00e1 mongum r\u00f3mverjum og gj\u00f8rdist ein fyrmynd fyri eftirt\u00ed\u00f0ina. <\/p>\n\n\n\n
L\u00edvi\u00f0 hj\u00e1 Gr\u00e6karisi, sum merkir hin \u00e1rvakni, kann tala inn \u00ed okkara t\u00ed\u00f0. L\u00edv hansara minnir okkum \u00e1, at vit eiga at v\u00edsa n\u00e6strak\u00e6rleika og hj\u00e1lpa teimum, sum eru f\u00e1t\u00f8k ella hava trupul kor. L\u00edka sum tjaldri\u00f0 verjir fuglar, sum ikki hava styrki til at verja seg sj\u00e1lvar, so mugu vit hj\u00e1lpa ikki bert n\u00e1tt\u00faruni, men eisini menniskjum. Materialisman – eitt l\u00edv har dentur ver\u00f0ur lagdur \u00e1 ogn og r\u00edkid\u00f8mi – kann doyva okkum \u00e1 ein sl\u00edkan h\u00e1tt, at vit leggja st\u00f8rri dent \u00e1 egnan t\u00f8rv og ynskir, enn \u00e1 t\u00f8rvin hj\u00e1 n\u00e6stanum. Lati\u00f0 okkum t\u00ed vera \u00e1rvakin eins og Gr\u00e6karis, so at vit alt\u00ed\u00f0 eru tilrei\u00f0ar at veita hj\u00e1lp, og \u00e1 tann h\u00e1tt skapa v\u00f3n og vir\u00f0ing hj\u00e1 n\u00e6stanum. <\/p>\n\n\n\n
Men alt hetta krevur naka\u00f0 av okkum. At vit br\u00faka okkara t\u00ed\u00f0. Og kanska er hetta ein hin st\u00f8rsta avbj\u00f3\u00f0ingin fyri okkum \u00ed 2025. Vit hava so n\u00f3gv um at vera alla t\u00ed\u00f0ina. T\u00ed vil eg enda vi\u00f0 eini \u00e1heitan um, at vit, n\u00fa dagarnir gerast longri, finna t\u00ed\u00f0 til hv\u00f8nn annan – til okkara familju og b\u00f8rnum. Og at vit geva okkum t\u00ed\u00f0 til at nj\u00f3ta ta vakru n\u00e1tt\u00faruna, sum Gud hevur signa\u00f0 okkum vi\u00f0 her \u00e1 landi. T\u00ed\u00f0in er ein g\u00e1va eins og n\u00e1tt\u00faran. Lat okkum br\u00faka hesar g\u00e1vur og vera takksom fyri t\u00e6r.
Takk fyri!<\/p>\n\n\n\n
Kelda & mynd runavik.fo 13. mars 2025<\/sub><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" R\u00f8\u00f0a sum Silas Olofson flutti fram vi\u00f0 gr\u00e6karismessuhaldi\u00f0 \u00ed Runav\u00edk G\u00f3\u00f0u \u00e1hoyrarar! Eg vil byrja hesa r\u00f8\u00f0u vi\u00f0 at takka fyri ta\u00f0 \u00e1lit, i\u00f0 m\u00e6r er v\u00edst vi\u00f0 ta\u00f0, at…<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":9347,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"content-type":"","_lmt_disableupdate":"","_lmt_disable":"","footnotes":""},"categories":[124],"tags":[],"class_list":["post-9346","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-fritid-og-itrottur"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/24fo.news\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9346","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/24fo.news\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/24fo.news\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/24fo.news\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/24fo.news\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=9346"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/24fo.news\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9346\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":9348,"href":"https:\/\/24fo.news\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9346\/revisions\/9348"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/24fo.news\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/9347"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/24fo.news\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=9346"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/24fo.news\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=9346"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/24fo.news\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=9346"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}